“Iblislar” romani 1870-1871-yillarda yozilgan. Asar yaratilgandan beri u sof rus hodisasi, Yevropa hodisasi, umumjahon hodisasi kabi o‘qiladigan va anglanadigan bo‘ldi. To‘la ishonch bilan aytish mumkinki, bu g‘oya og‘riqlari va ular changalida o‘rtanayotgan, to‘lg‘anayotgan, yangidan-yangi umumjahon titroqlarini uyg‘otayotgan inson og‘riqlari ekanligi ayon bo‘lmoqda. Afrika, Amerika, Osiyo zaminlarida tinmay, kunda-kunora ro‘y berayotgan fojialar - og‘riq ong yengilmas, chalkashtiruvchi iblis kabi insoniyatni eng teran, eng sirli hujayralariga joylashib olayotganligini ko‘rsatdi. Dostoyevskiy tengsiz kinoyasi, hajvi, mislsiz psixiatrligi, tengsiz tasvir dahosi bu og‘riqning nimaligini ochib, odamlarni sergaklantiradi. “Iblislar”ning o‘lmas ma’rifati ana shunda.