Gabriel Garsia Markesning “Polkovnikka birov maktub bitmas” asari — bu sokin ohangda yozilgan, ammo yurakka uriladigan kuchli adabiy portret. Asarning har bir sahifasida faqat qahramonning emas, muallifning ham yuragi bezovta urayotgani seziladi. Kitob juda ixcham, ammo mazmuni — cheksiz. Asar markazida — o‘z nafaqasini kutayotgan, urush faxriysi bo‘lgan polkovnik turadi. U har hafta pochta kutisini tekshiradi, hech qachon kelmaydigan maktubni kutadi. Nafaqa — u uchun nafaqat pul, balki adolat, e'tibor, jamiyatga keraksizlik hissidan xalos bo‘lish umididir. Bu kutilish — asarning eng og‘riqli, ammo eng hayratomuz qismidir. Markesning o‘zi bu asarni “kulgi bilan boshlangan, ammo fojia bilan yakunlangan” deb ta’riflaydi. Haqiqatan ham, bu hikoya hazin va go‘zal, oddiylikda ulug‘likni topgan asar. Uning foni esa – mustabid hukumatlar, senzura, beqaror siyosat fonida hayotini davom ettirishga urinishdir. Polkovnik — bu yagona qahramon emas, balki butun jamiyatda unutilgan, e’tibordan chetda qolgan insonlarning timsolidir. Asar orqali Markes bizni insoniy umidning qanchalar bardavom, lekin ba’zida qanchalik befoyda ekanini ham ko‘rsatadi. Bu kitobda harakat deyarli yo‘q, ammo ichki to‘qnashuvlar, sukutli qarorlar, umid va mag‘lubiyat orasidagi kurash har sahifani jonlantirib turadi.